ABD yönetiminin İran’a yönelik ateşkes teklifini reddetmesi ve ABD’de açıklanan enflasyon verilerinin beklentileri aşması, emtia piyasalarında haftanın ana belirleyicileri oldu. Bu gelişmeler, küresel piyasalarda jeopolitik riskleri ve para politikası beklentilerini yeniden şekillendirdi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın sunduğu karşı teklifi ‘kabul edilemez’ bulması, Orta Doğu’daki gerilimin devam edebileceği endişelerini artırdı. Bu durum, özellikle Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan petrol ve doğal gaz sevkiyatlarına yönelik endişeleri yükseltti.
ABD’de nisan ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yıllık yüzde 3,8 artışla Mayıs 2023’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Enerji fiyatlarındaki yükselişin TÜFE’deki artışın yüzde 40’ından fazlasını oluşturduğu belirtildi. Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) de aylık yüzde 1,4 ile Mart 2022’den bu yana en sert artışı kaydetti.
Aynı dönemde ABD Senatosu’nun Kevin Warsh’ı Fed Başkanlığına onaylaması, para politikasına ilişkin belirsizlikleri artırdı. Analistler, Warsh’ın göreve gelmesiyle Fed’in iletişim stratejisi ve faiz politikasına yönelik beklentilerin değişebileceğini, yüksek enflasyon verilerinin ise faiz indirim beklentilerini öteleyebileceğini ifade etti.
Donald Trump’ın Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile gerçekleştirdiği zirve, emtia piyasalarında enerji ve tarım ürünleri fiyatlamaları üzerinde etkili oldu. İki liderin Hürmüz Boğazı’nın enerji akışını destekleyecek şekilde açık kalması gerektiği konusunda mutabık kaldığı belirtildi. Bu açıklama petrol ve doğal gaz fiyatlarında kısa süreli geri çekilmeye yol açsa da, somut bir mekanizma öngörülmemesi jeopolitik risk priminin korunmasına neden oldu.
Trump’ın, Çin’in soya fasulyesi, enerji ve uçak alımını artırma taahhüdünü belirtmesi de piyasalarda yakından izlendi. Bu gelişmeler, tarım emtialarında karışık bir seyir izlenmesine yol açtı.
Değerli metaller, ABD enflasyon verileri sonrası Fed’in para politikasına ilişkin beklentilerin yeniden şekillenmesiyle düşüş gösterdi. Yüksek enflasyonun faiz indirimlerini öteleyebileceği beklentisi, altın gibi faiz getirisi olmayan varlıkların cazibesini azalttı. Dolar endeksindeki güçlenme ve sanayi talebindeki zayıflama beklentileri, gümüşün ons fiyatını baskıladı.
Baz metallerde ise jeopolitik arz riskleri ve Çin talebine ilişkin beklentilerle karışık bir seyir izlendi. Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler arz endişelerini desteklerken, ABD enflasyon verileri sanayi metalleri üzerinde baskı oluşturdu. Alüminyum ve bakır fiyatları Hürmüz kaynaklı lojistik riskler ve arz endişeleriyle desteklense de ABD enflasyon verilerinin ardından kazançlarını sınırladı.
Enerji emtialarında Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler, ABD-İran ateşkes sürecindeki tıkanma ve küresel arz endişeleri etkili oldu. Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) küresel petrol arzına ilişkin uyarıları da fiyatları destekledi. Doğal gaz tarafında ise depolama verileri, LNG ihracat tesislerindeki bakım süreçleri ve Hürmüz kaynaklı küresel LNG arz endişeleri öne çıktı.
Tarım emtialarında ise ABD-Çin tarımsal ticaretinin genişletilmesine yönelik mesajlar izlendi. Çin Ticaret Bakanlığı’nın tarife indirimleri ve engellerin azaltılması yoluyla tarımsal ticareti artırma konusundaki ön mutabakat açıklaması, ticaret geriliminin azalabileceği iyimserliğini destekledi. Ancak Çin’in ithalatını büyük ölçüde Brezilya’dan karşılaması nedeniyle etkinin sınırlı kalabileceği belirtildi.
